İş hayatında karşılaştığımız önemli konulardan biri de referanstır. Kelime, dilimize Fransızcadan geçmiştir. Türk Dil Kurumu sözlüğünde kelimenin üç tanımı vardır:

1. Bir kimsenin yararlılığını ve yeteneğini gösteren belge.

2. Başvurulması gereken kaynak.

3. Tavsiye.

Bir işe başlarken aradığımız özelliklerin, kişide veya şirkette ne ölçüde bulunduğuna bakarız. Bu araştırma, karar verirken bize en önemli desteği sağlayacak unsurlardan biridir. Günümüzde bu bilgileri çok değişik kaynaklardan, kısa sürede edinmemiz mümkün. Kişi olarak seçim yapacaksak kendi tecrübelerimizden de yararlanabiliriz.

Amacımız, o kişinin söz konusu görev için azami derecede uygun özelliklerine sahip olmasıdır. Ama bu sadece yetenekleri açısından değil, aynı zamanda karakteri ve iş ahlakı açısından da belli kriterleri karşılamasıdır.

Tabii ki işin gereğine göre en öne çıkan bir-iki özellik olur ve kişide bunlar yoksa diğer vasıflarına bakmaya gerek de olmayabilir. Çok basit bir örnek, geçmişte çimento fabrikasında yöneticiyken, torba yükleme ünitesine düz işçi alacağımızda görüşme sırasında adayların ellerine bakarak kısmi nasırlaşma varsa diğer özelliklerinin yanında bunu öne alırdık. Bir diğer önemli kriterimiz ise yükseklik korkularının olup olmadığıydı.

Burada önemli olan, o iş için en kritik vasıfların ne olduğunu doğru tespit etmektir. Bu tür seçimler sonucunda işe aldığımız kişilerden hep olumlu sonuçlar elde ettik.


Yanlış bir işe alım kararının bedeli yalnızca zaman ve para kaybı değildir; birlikte çalışacağı insanların verimini ve çalışma düzenini de etkileyebilir.

Referans içinse kişisel görüşüm şudur: “Kişinin en önemli referansı bizatihi kendisidir.”

Eş dost tavsiyesiyle yapılacak seçimlerdeyse, çeşitli seviyelerdeki sınavlarda kişinin gösterdiği başarı ve birikimi tabii ki önemlidir. Ancak yönetici olarak sizin kişisel izleniminiz daima önde olmalıdır.

Bu yöntemi uyguladığım ve karar verdiğim konularda hemen hemen hiç yanılmadım. Bir yöneticinin kişisel gözlemleri ve tecrübesi, yapacağı seçimde en önemli kriterler arasında yer almalıdır.

Peki, bu yöntem pratik hayatta hiç şaşmıyor mu? Kendim için şunu söyleyebilirim: Çok az.

Genç yöneticilere de tavsiyem budur. Eş dost tavsiyesiyle işe başlattığımız ve eleme aşamasında titiz davranmadığımız kişilerde çoğunlukla devamlılık elde edemedik. Çünkü dediğim gibi; kişinin en önemli referansı bizatihi kendisidir. Kendi yöneticilik hayatım bunun örnekleriyle doludur.

Sağlıkla kalın.