Amerika’nın İran devletine, dolaylı olarak da İran halkına karşı başlattığı savaşın nereye evrileceği belli değil. Her ne kadar barış umudu henüz kör olmadıysa da Amerika’nım ne zaman ne yapacağı hiç belli olmaz.
Bundan tam 38 yıl önceye gidiyoruz.
3 Temmuz 1988’de İran’ın Bender Abbas Havalimanı’ndan 274 yolcu ve 16 mürettebat ile Dubai’ye gitmek için havalanan İran Air’e ait 656 uçuş numaralı Airbus300 B2 tipi yolcu uçağı ABD donanmasına ait USS Vincennes adlı savaş gemisinden ateşlenen SM-2MR tipi güdümlü füze ile İran hava sahasında vurulmuştu.
Saldırı sonucu hedef olan uçakta birçoğu İranlı olan 290 kişi ne yazık ki hayatını kaybetmişti.
Saldırı sonrası Amerikalı yetkililer bu yolcu uçağını F-14 tipi savaş uçağıyla karıştırdıklarını söyleseler de ABD’ye ait savaş gemisinin son derece ileri radar sistemleri ve elektronik savaş teçhizatı ile donatıldığı tespit edilmişti.
Saldırı emrini veren USS Vincennes gemisinin kaptanı Amiral William C. Rogers olaydan bir yıl sonra bütün suçlarından aklanmış, hatta Başkan George W. Bush tarafından 'üstün hizmetlerinden dolayı' Legion of Merit (Liyakat) Nişanı ile ödüllendirilmişti.
İran İslam Cumhuriyeti’nin bayrak taşıyıcı havayolu olan İran Air’e ait uçakta 156’sı erkek, 53’ü kadın, 2 ila 12 yaşları arasında 57’si çocuk ve 52’si Yugoslav, Pakistan, Hint ve Arap uyruklu 42 kişi ve uçağın 16 mürettebatından oluşan 290 kişi bile bile yapılan saldırıyla can vermişti.
Amerika’nın İran Air’e ait sivil uçağı düşürmesinin amacı, bugün de olduğu gibi İran İslam Cumhuriyeti’ni Körfez Savaşı’nı sonlandırmaya zorlamak için baskı yapmaktı.
İran, uçaklarına yapılan bu saldırı için Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü’ne (ICAO-International Civil Aviation Organization) şikâyette bulundu. ICAO olağanüstü bir oturumla 14 Temmuz 1988’de İran Air’e ait yolcu uçağının düşürülmesinin sebeplerini araştırma için bir ekip kurulması kararını verdi. Amerika’nın itirazlarına rağmen ICAO özel araştırma ekibinin raporları İran uçağının hedef alınması kararının son dakikalarında Saydz, Forrestal ve Vincennes adlı gemiler arasında tartışma yaşandığını ve bu üç savaş gemisinin İran karasularını 4 kilometre kadar ihlal ettiğini ortaya koydu.
Hava trafik hizmetleri birimlerinin askeri operasyon birimleriyle bilgi iletişimini dikkate almamanın, Chicago Anlaşması uyarınca uluslararası hava anlaşmalarını ve yasalarını ihlal olduğu ve kesinlikle hata sayılması gerektiği konusu da ICAO’nun raporlarında yer aldı.
Fakat, ne yazık ki ICAO’da kurulan bu ekip sadece iki gün süren çalışmadan sonra ABD’nın adını bile anmadan altı satırlık kararda derin üzüntülerini dile getirip, İran hükümeti ve kurbanların ailelerinin acılarını paylaştıklarını belirtip, başsağlığı dileyerek, sivil bir uçağa yönelik silah kullanılmasını kınadı ve genel sekreterden gerçeğin daha fazla aydınlanması için bir komite oluşturması istedi.
O günkü Amerikan Başkanı Ronald Reagan’ın Yardımcısı olan George Bush da İran Air yolcu uçağının düşürülmesi olayından bir ay sonra, “Ben asla Amerika tarafından özür dilemeyeceğim. Ben ne yaptığını ve gerçeğin ne olduğunu önemsemiyorum” demişti.
Böylece, Amerika’nın insanlığa karşı işlediği cinayetlere bir yenisi daha eklenmişti.
İran halkı 38 yıl önce ABD tarafından düşürülen yolcu uçağının kurbanlarını her yıl aynı günde matemle anıyor.
Ölenlerin yakınlarının dinmeyen acısını paylaşıyorum. Ruhları şad olsun.
