BURAK TAŞ

Türkiye’nin en büyük özel şirketlerini buluşturan Capital 500 araştırmasında Bursa’dan 23 şirket yer aldı. Kentin listeye giren şirketlerinin toplam cirosu 524,5 milyar TL’yi aşarken, ihracat rakamını açıklayan firmaların dış satımı 3,7 milyar doların üzerine çıktı. Otomotiv ve metal sanayi Bursa’nın listedeki ağırlığını belirlerken, Karsan Otomotiv 49 basamaklık yükselişiyle, Bursa Çimento ise 73 sıralık gerilemesiyle dikkat çekti. Bursa şirketlerinin toplam cirosu 524 milyar 557 milyon TL’ye ulaşırken, ihracat verisini açıklayan firmaların toplam dış satımı 3 milyar 715 milyon doların üzerine çıktı.

Bursa’nın Capital 500 tablosunda özellikle yüksek üretim kapasitesine sahip sanayi kuruluşları belirleyici oldu. Otomotiv ve metal şirketleri üst sıralarda yoğunlaşırken, tekstil firmaları ihracat rakamlarıyla öne çıktı. Gıda, gübre, kablo, çimento ve içecek sektörlerinden şirketlerin de Türkiye’nin en büyükleri arasında bulunması, Bursa ekonomisinin tek bir üretim koluna bağlı olmadığını ortaya koydu. Yeni şirketlerin sıralamaya dahil olmasıyla Bursa’nın listedeki şirket sayısı da geçen yılki 22’den 23’e yükseldi.

Otomotiv sektörü üst sıralarda

Capital 500’ün Bursa ayağında otomotiv sektörü yine en güçlü gruplardan biri oldu. Togg, 63 milyar 40 milyon TL’lik cirosuyla Türkiye genelinde 91’inci sırada yer aldı. Geçen yıl 92’nci basamakta bulunan şirket, bir sıra yükselirken aynı zamanda adı açıklanan Bursa şirketleri içerisinde en yüksek dereceye sahip firma oldu.

Otomotivde dikkat çeken şirketlerden Karsan Otomotiv ise 16 milyar 599 milyon TL ciroya ulaşırken, 250,4 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Şirketin listedeki konumu da önemli ölçüde değişti. Geçen yıl Türkiye genelinde 364’üncü sırada bulunan Karsan, yeni listede 315’inci basamağa kadar çıktı. Beyçelik Gestamp Otomotiv de 22 milyar 461 milyon TL ciro ve 122,1 milyon dolar ihracatla Bursa otomotiv sanayisinin Capital 500’deki güçlü temsilcilerinden biri oldu.

Sektörün listedeki ağırlığı yeni katılımlarla da arttı. Oyak Horse Makine, 26 milyar 583 milyon TL ciroyla Capital 500’e 201’inci sıradan giriş yaptı. Şirketin 410 milyon dolarlık ihracatı da Bursa’dan listeye giren firmalar içerisinde dikkat çeken dış satım rakamlarından biri oldu. Astemo Bursa Otomotiv ise 10 milyar 319 milyon TL ciroyla 467’nci sıradan listeye dahil oldu. Böylece Bursa otomotiv sanayisi hem mevcut büyük oyuncuları hem de yeni katılan şirketleriyle sıralamada geniş bir temsil alanı buldu.

Metal ve tekstil ihracatta öne çıktı

Bursa’nın köklü üretim alanlarından metal sanayi de Capital 500’de önemli bir ağırlık oluşturdu. Borçelik Çelik Sanayi 48 milyar 879 milyon TL ciroyla Türkiye genelinde 108’inci sırada yer alırken, şirketin ihracatı 210,6 milyon dolar olarak gerçekleşti. Dokta Dökümcülük 222,1 milyon dolar, Asil Çelik Sanayi ise 150 milyon dolarlık ihracat rakamına ulaştı. Metal sektöründeki şirketlerin hem yüksek ciroları hem de dış pazarlardaki varlığı Bursa’nın sanayi tablosundaki belirleyici konumlarını sürdürdüklerini gösterdi.

Tekstil şirketleri ise özellikle ihracat performanslarıyla listede kendilerini gösterdi. Yeşim Satış Mağazaları 272,3 milyon dolarlık dış satıma ulaşırken, Aunde Teknik Tekstil’in ihracatı 242,3 milyon dolar olarak kayıtlara geçti. Almaxtex Tekstil de yaklaşık 50 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Metal ve tekstildeki bu tablo, Bursa’nın uzun yıllardır güçlü olduğu geleneksel üretim alanlarının kentin dış pazarlardaki konumuna katkı vermeye devam ettiğini ortaya koydu.

Yeni isimler Bursa’nın temsilini artırdı

Capital 500’ün yeni listesinde Bursa’dan ilk kez sıralamaya dahil olan şirketler de dikkat çekti. Otomotiv sektöründeki Oyak Horse Makine ve Astemo Bursa Otomotiv’in yanı sıra farklı üretim alanlarından şirketlerin listeye katılması, Bursa’nın sektörel çeşitliliğini artırdı.

Siro Silk Road Temiz Enerji, 25 milyar 184 milyon TL ciroyla Türkiye genelinde 210’uncu sıradan Capital 500’e girdi. Gıda sektörünün önemli şirketlerinden Eker Süt Ürünleri ise 17 milyar 411 milyon TL ciroyla 298’inci basamakta kendisine yer buldu. Uludağ İçecek de 9 milyar 196 milyon TL ciroyla listenin 500’üncü sırasında yer aldı. Yeni katılımlar, Bursa’nın büyük şirketler ligindeki temsilini farklı faaliyet alanlarına taşırken, kentin 23 şirketle listede yer almasına katkı sağladı.

Kablo ve gübre sektörleri de ihracat rakamlarıyla Bursa tablosunda öne çıktı. Prysmian Kablo 258,5 milyon dolarlık ihracata ulaşırken, Gemlik Gübre’nin dış satımı 158,2 milyon dolar olarak gerçekleşti. Böylece otomotiv dışında faaliyet gösteren şirketler de Bursa’nın 3,7 milyar doları aşan açıklanmış toplam ihracat performansına önemli katkı sundu.

Karsan’dan yüksek performans

Şirketlerin bir önceki Capital 500 sıralamasına göre konumları karşılaştırıldığında Bursa cephesindeki en dikkat çekici yükseliş Karsan Otomotiv’den geldi. Geçen yıl 364’üncü sırada bulunan şirket, 49 basamaklık çıkışla 315’inci sıraya kadar yükseldi. Karsan böylece Bursa şirketleri içerisinde sıralamasını en fazla yukarı taşıyan şirket oldu.

Gemlik Gübre de güçlü bir yükselişe imza attı. Şirket 357’nci sıradan 332’nci sıraya çıkarak 25 basamak ilerledi. Pro Yem ise geçen yılki 292’nci sırasını 21 basamak geliştirerek 271’inciliğe taşıdı. Beyçelik Gestamp Otomotiv 240’ıncı sıradan 237’nci sıraya yükselirken, Togg da bir basamak ilerleyerek 91’inciliğe çıktı. Sıralamadaki bu hareketlilik, bazı Bursa şirketlerinin Türkiye’nin en büyük özel şirketleri arasındaki konumlarını önemli ölçüde güçlendirdiğini gösterdi.

Gerilemede Bursa Çimento ilk sırada

Capital 500’de yukarı yönlü hareketlerin yanı sıra önemli sıra kayıpları da yaşandı. Bursa şirketleri içerisinde en sert gerileme Bursa Çimento’da görüldü. Geçen yıl 337’nci sırada bulunan şirket, 73 basamak kaybederek 410’uncu sıraya indi.

Prysmian Kablo da 40 sıralık gerilemeyle dikkat çekerken, Döktaş Dökümcülük 37 basamak aşağıya indi. Borçelik Çelik Sanayi’nin sıralamadaki kaybı 24 basamak olurken, Hastavuk Gıda Tarım 21, Coşkunöz Metal 20, Yeşim Satış Mağazaları 15 ve Asil Çelik Sanayi 11 sıra geriledi. Almaxtex Tekstil ve Aunde Teknik Tekstil de önceki listeye kıyasla daha alt basamaklarda yer alan Bursa şirketleri arasında bulundu.