banner6

Bursa GES’i sevdi

Ağustos ayında Bursa’da yatırım teşviki alan projelerde güneş enerjisi santrali (GES) yatırımları öne çıktı. Ağustosta 24 GES kurulumu projesi için 182 milyon 76 bin 687 lira tutarında yatırım teşvik belgesi düzenlendi.

İNCELEME 25.10.2022, 00:15
Bursa GES’i sevdi

Semih AYDIN / Göksel BAŞARAN

Sanayicinin GES’e olan ilgili her geçen gün artarken, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı bu konuda firmalara önemli destekler sunuyor.

Bursa’da 91 projeye yatırım teşvik belgesinin düzenlendiği ağustos ayında 24 GES kurulum projesi de teşvik almaya hak kazandı. Söz konusu projelerin toplam yatırım tutarları 182 milyon 76 bin 687 lira olarak hesaplandı. Yatırım teşviki alan GES’lerin faaliyete geçmesiyle birlikte sanayide 13,74 MW enerji güneşten elde edilecek. Bu projelerin tamamlanmasıyla birlikte 26 kişiye de istihdam sağlanması öngörülüyor. Ağustosta GES kurulumunda en yüksek yatırım teşviki alan firma ise 15 milyon 122 bin 737 lira ile Sönmez A.S.F. İplik oldu. Firma çatı GES kurulumu ile 1,1 MW elektrik enerjisi üretecek. Bursalı Tekstil ile 14 milyon 685 bin 712 liralık çatı GES kurulumu ile 1,07 MW elektrik enerjisi üretimi gerçekleştirecek.

Sanayicinin GES’e olan ilgisi ve bu konuda devlet tarafından sağlanan teşvikler ile ilgili değerlendirmelerde bulunan Bursa enerji sektörünün önde gelen isimleri ise şunları söyledi:

Erol DAĞLIOĞLU

BTSO Enerji Konseyi Başkanı

En ucuz ve en kolay yatırım

GES kurulumlarına verilen teş­vikler oldukça yeterli. Hem KDV hem de kurumlar vergisinden yüzde 40’a kadar indirim teşviki ga­yet yerinde. Bu teşvikler olmasa bile, güncel enerji fiyatlarında insanlar bu yatırımı zaten yapacağı için bu teş­vikler çok yeterli. Ancak asıl önemli nokta bunların sürdürülmesi. Firma­ların bundan yararlanabilmesi için teşvik belgesi çıkarması yeterli. Ehil bir EPC (Mühendislik, Tedarik ve Ku­rulum) firması ile anlaştıktan ve yatı­rım teşvik uzmanı ile beraber olduk­tan sonra ekstra bir şey yapmaya gerek yok. Çünkü bu teşvikler, buna başvuran hemen hemen her firmaya çıkıyor. Enerji fiyatları bu noktaday­ken firmaların maliyetlerini kontrol edebilmeleri için bir an önce GES yatı­rımlarını yapmaları gerekiyor.

Ağustos ayında yatırım teşviki alan 13,74 mW’lık GES’lerin çok yeter­siz olduğunu dü­şünüyorum. Bu­nun çok daha yük­sek olması gerekiyor. Bursa için baktığımızda bunlar çok düşük rakamlar. Hızlı bir artış lazım.

Türkiye’de, Avrupa’daki enerji fi­yatlarının neredeyse üçte biri fiyatına enerjiyi kullanıyoruz. Bu durum Tür­kiye’deki enerji fiyatlarının önümüz­deki süreçte daha da artabileceğine işaret ediyor. Bu yüzden firmalar mecburen GES’e yönele­cekler. Bu noktada hızlı davranmak gerekiyor. Çünkü arz – talep den­gesi nedeniyle GES’te de maliyetlerin artacağını düşünüyorum. Maliyet artışlarını da göz önünde bulundurarak bir an önce yatırıma ka­rar verilmeli. Şu anda te­darik zincirindeki kırıl­malardan dolayı termin süreleri de 8 – 10 aya ka­dar çıktı.

Enerji yatırımları arasında güneş en ucuz ve işletilmesi en kolay yatı­rım. Çatı GES’ler ayrı bir yatırım alanı ve iş gücü istemiyor. Türkiye’nin gü­neşi de çok pozitif. Suudi Arabistan’ın tozlu, İsveç ve Almanya’nın gölgeli güneşi gibi değil. Türkiye yenilenebi­lir enerji kaynakları konusunda doğru politikalar izlerse Rusya ve Arap ülkelerinin fosil kaynaklardan elde ettiği zenginlikler, çok rahat Tür­kiye’ye de gelir. Ülkemizin cari açığı­nın esas sebebi de enerji. Biz doğru politikalarla G7 ülkeleri arasına girebiliriz.

Murat KILIÇ

Sunvital Enerji Kurucu Ortağı

Bürokratik süreçler kısaltılmalı

Yenilenebilir Enerji yatı­rımlarına Yatırım Teş­vik Belgesi (YTB) uygulaması bu yılın şubat ayında uygu­lamaya girdi. Fotovoltaik pa­nelde yerli ürün kullanma şartıyla verilen bu teşvikler firmalara KDV muafiyet ile birlikte vergi indirimi olarak yansıyor. Yenilenebilir enerji yatırımlarında 1. 2. Ve 3. Böl­gede bulunan işletmeler 4. Bölge kapsamındaki teşvik­lerden faydalanabiliyorlar.

Bu kapsamda verilen des­teklerin artırılmasının ya­nında bürokratik işlemlerin kolaylaştırılması ve kısal­ması gerektiğini düşünüyo­rum. Bir firma, çatı GES yatı­rımı yapmaya karar verdikten sonra 3 – 4 ay bü­rokrasi süreciyle zaman kaybı yaşanıyor. Arazi GES’lerde ise bu süre 6 - 8 ayı bulabiliyor. Bu sürecin kıs­altılması gerekir. ÇED Raporu olmadan çağrı mektubu baş­vurusu yapılamıyor. Çağrı mektubunun ardından da 2 - 3 ay gibi bir süreç geçiyor. Bu süreçlerin dijital ortama taşı­narak iyileştirilmesi bence çok daha önemli. Tüm bunla­rın haricinde yatırım mali­yetlerine olumlu etkisi ve bu etkiyle beraber geri dönüşle­rin (sistemin kendini amorti etme süresinin) 3-4 yıllara gerilemesi ile GES yatırımla­rına verilen teşviklerin gayet yeterli oldu­ğunu düşünüyorum.

Yatırım Teşvik Belgesi fir­maların mevcut YTB’lerine dahil olamıyor. GES’lere özel YTB oluşturulması gerekiyor. Burada da talep edilen belge­lerin hazır hale gelmesi ise çatı projelerinde 3 – 4 ay; arazi projelerinde ise 6 – 8 ayı buluyor.

GES’lere verilen 4. Bölge desteklerine ilave finansal olarak destek verilmesi de son derece önem arz etmek­tedir. Devlet GES kurulum­ları için verdiği desteklere daha fazla bütçe ayırabilir.

Tekstil sektöründeki fir­maların GES’e olan ilgisinde yüksek enerjiye ihtiyaç duy­malarının da rolü büyük. Son dönemde enerji maliyet­leri oldukça arttı. Firmalar da GES kurarak bu maliyetleri minimize etmek istiyorlar. Bunun haricinde de Avrupa Birliği Yeşil Mutabakatı ve Paris İklim Anlaşması nede­niyle artık üretimde karbon salımı azaltmak gerekiyor. Bunun yolu da yeşil enerji­den geçiyor. Bundan tüm sektörler etkilenecek olsa da, ilk başta etkilenecek sektör­lerin başında tekstil geliyor. Avrupa’ya ihracat gerçekleş­tiren firmalar da GES kuru­lumları ile bu sürece uyum sağlamak istiyor.

Erdal AKTUĞ

YG Trafo – Aktuğ GES YKB

Yatırım iştahı bürokrasiye takılıyor

2022 yılının başından iti­baren enerji maliyetle­rinin hat safhada artmasıyla elektrik tüketimi fazla olan fabrikalar alternatif olarak GES’e yöneldi. Bu doğru bir adım. Hem Bursa’da hem ülke çapında GES kurulum­ları hızla devam ediyor. Bu yatırımları ve yatırımlara ve­rilen teşvikleri oldukça kıy­metli buluyorum. Bursa’da teşvik bölgesi kapsamına alınmıştı. Dolayısıyla yatırım teşviki alan GES projelerinin sayısındaki artışın önümüz­deki aylarda da devam ede­ceğini düşünüyorum.

Yenilenebilir enerji yatı­rımlarına verilen destek ve teşvikler önemli. Ancak çok sayıda başvuru var. Enerji maliyetleri nedeniyle bu baş­vurular her ay artarak de­vam ediyor. Fakat başvuru­dan işin sonuçlanması aşamasına kadar bürokrasi had safhada kısıtlayıcı olu­yor. Bu noktada yatırım teş­vikleri ve desteklerinin ya­nında bürokratik süreçlerinde kısaltılması, başvuruların hızlı bir şekilde sonuca ulaşması gerekiyor. Aksi tak­dirde projelerin büyük bir kısmı ne yazık ki yatırıma dönüşmez. Bir diğer sıkıntı da mevzuat­larda yapılan değişiklikler. Bu firmaların yatırım istekle­rini olumsuz etkiliyor.

KDV ve vergi muafiyetinin yanı sıra SGK işveren prim desteği ile yurt dışından ge­len ithal mallarla ilgili damga vergisi muafiyeti GES yatırımlarında teşvik kapsa­mında sunuluyor. Ancak ya­tırımcılar bu muafiyetlerden ziyade kanun ve yönetmelik­lerde değişiklik olmamasını ve mevzuatın önünün açıl­masını talep ediyor. Burada da bürokratik süreçlerin hız kazanması oldukça önemli.

Ben tüm sanayicilere ve müşterilerime, elinizde bir atımlık barutunuz varsa gü­neşe atın diyorum. 2,5 – 3 yıl içerisinde geri dönüşü olan hiçbir yatırım yok. Ancak di­ğer tarafta da yatırım yap­mak isteyen firmalar bürok­rasiye takılıyor. Bu noktada bürokratik ve hukuksal bir takım sorunların acilen çö­züme kavuşması lazım.

Yorumlar (0)
12
kapalı
Günün Anketi Tümü
ABD Doları’nda yıl sonu beklentiniz nedir (TL) ?
ABD Doları’nda yıl sonu beklentiniz nedir (TL) ?
banner18
banner51