MESAİ TAKİBİ AMACIYLA BİYOMETRİK VERİ İŞLENMESİ

Biyometrik sistemler, bireylerin fiziksel ve davranışsal özelliklerini tanımlayarak kimliklendirme yapan sistemlerdir. En yaygın kullanılanları ise parmak izi, el geometrisi, ses, retina, yüz, imza ve benzeri biyometriklerdir. Bu akıllı sistemler günümüzde hava alanlarında, fabrikalarda ve yüksek güvenlik gerektiren binalar gibi alanlarda, giriş çıkışları kontrol etmede ya da girilen verileri onaylama gibi süreçlerde kullanılmaktadır. Bunun yanında iş hayatında da bazı işyerlerinde özellikle çalışanların devam takibini dijitalleştirme ve güvenliği artırma amacıyla kurum ve kuruluşların günümüzde giderek artan ölçüde biyometrik tanımlama sistemlerine yönelmektedirler. Biyometrik tanımlama sistemleri, hızlı, doğru ve manipülasyona dirençli özellikler gösterse de, kişisel verilerin korunması hukuku bakımından son derece özellikli bir alandır. Bu sebeple, işçi ve işveren arasındaki ilişki çerçevesinde oluşan yapısal güç dengesizliği, açık rızanın özgür iradeye bağlı olup olmadığı hususunda ciddi sorunlar doğurmaktadır. Dolayısıyla, biyometrik tanımlama sistemleriyle kişisel verilerin işlenmesi, hem dayandığı hukuki sebep hem de ölçülülük, gereklilik ve veri ninimizasyonu ilkelerine de uygun olması zorunludur. Konu hakkında inceleme yapan Kişisel Verileri Koruma Kurulu (Kısaca "Kurul"), mesai takibi amacıyla biyometrik veri işlenmesi hususunda 29/04/2026 Tarih ve 2026/921 Sayılı şu özet kararını vermiştir; Bilindiği üzere, Kanun'un 12'nci maddesinin birinci fıkrası "Veri sorumlusu, a)Kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesini önlemek, b) Kişisel verilere hukuka aykırı olarak erişilmesini önlemek, c) Kişisel verilerin muhafazasını sağlamak, amacıyla uygun güvenlik düzeyini temin etmeye yönelik gerekli her tünlü teknik ve idari tedbirleri almak zorundadır." hükmünü, Kanun'un 15'inci maddesinin altıncı fıkrası "Şikayet üzerine veya resen yapılan inceleme sonucunda, ihlalin yaygın olduğunun tespit edilmesi halinde Kurul, bu konuda ilke kararı alır ve bu kararı yayımlar." hükmünü amirdir. Bu çerçevede yukarıda belirtilen hususların, Kanun'un 12'nci maddesinin birinci fıkrası uyarınca kişisel verilerin hukuka uygun işlenmesini teminen veri sorumluları tarafından alınması gereken idari ve teknik tedbirlerin olduğu ve belirtilen hususlara uygun hareket edilmediğinin tespiti halinde ilgili veri sorumluları hakkında Kanun'un 18'inci maddesi hükümleri gereği işlem tesis edileceği hususunda kamuoyunun bilgilendirilmesi ve bu kapsamda mesai takibi amacıyla biyometrik veri işlenmesi hususunda Kanun'un 15'inci maddesinin altıncı fıkrası uyarınca İlke Kararı alınmasında, söz konusu İlke Kararının ... yayımlanmasına karar verilmiştir. Kurum ve kuruluşların yukarıda belirtilen ilke kararına uygun davranışta bulunmaları zorunlu bulunmaktadır. Aksi durumda, kişisel veri sorumlularının sorumluluklarının doğacağı açıkça anlaşılmaktadır. Çalışmalarınızda başarı, ailenizle birlikte esenlik ve mutluluklar diler, en içten saygılarımızı sunarız.

Jur. Dr. Mevci Ergün