Ziya Güney

Bursa 2020 çevre düzeni planı revize edilirken...



Kentimizin anayasası niteliğindeki Büyükşehir Belediyesi ile Bayındırlık ve İskan Müdürlüğünün birlikte hazırladıkları 1/100 bin ölçekli Çevre Düzeni İmar Planı 1998 yılında Bakanlıkça onaylanarak yürürlüğe girmişti..

Bu üst ölçekli plan aradan geçen 12 yıl içerisinde bir taraftan kentimizin gelişen ihtiyaçlarının gerisinde kalırken diğer taraftan da metropolitan alan sınırlarının genişlemesi ile birçok bölgede işlevini kaybetmişti..

Daha sonraki dönemlerde hazırlanan 1/25 bin ve 1/5000lik nazım imar planları da çevre düzeni planının üzerine oturması gerekirken birçok bölgede bu uyum ve ahenk kurulamadığı için bu planların uygulanmasında da çeşitli sorunlar yaşandı.

Bunlardan en önemlisi de 2004-2009 döneminde dışarıdan ithal edilen ve adrese teslim ihale neticesinde yaptırılan nazım planların çevre düzeni planına uymadıkları ve diğer sebeplerle idare mahkemesi tarafından yürütmesi durduruldu..

Nazım planlardaki bu kaos ve kargaşanın uygulama imar planlarına da sirayet etmesi kaçınılmazdı.. nitekim öyle de oldu..

Bu ortamda esasen plan yapma ve bu planları uygulama geleneği olmayan yerel yöneticilerimiz ve arkalarındaki siyasiler kapalı kapılar arkasında aldıkları kararları mevzi parsel ölçeğinde yaptırdıkları plan değişiklikleri ile hayata geçirme fırsatı buldular..

Kentimiz büyüyor, güzelleşiyor, yeni eserlere kavuşuyor makyajı altında gelişme ve büyümenin aldatıcı olduğunu bünyeyi urların sardığını görmedik.. hala daha başta Büyükşehir olmak üzere ilçe belediyelerimiz kapalı kapılar arkasında birkaç kişinin aldığı kararları mevzii plan değişiklikleri ile hayata geçirme çabalarına devam ediyorlar..

Kentimizin anayasası niteliğinde olan kentleşme politika ve ilkeleri ile kentin alt ve üst yapısını, çevre kalitesini, tarihi, doğal, kültürel değerlerini kısacası kimliğini şekillendirecek olan çevre düzeni planının eksik, günümüzün ihtiyaçlarına cevap veremeyecek durumda olması yalnız alt ölçekli nazım ve uygulama imar planlarını olumsuz etkilemekle kalmadı..

Bu planlara uygun ve ahenkli olarak hazırlanması gereken başta ulaşım master planı ve çevre yönetim planlarının rasyonel bir şekilde hazırlanıp hayata geçirilmesini de olumsuz olarak etkilemiştir..

Kentimiz için bu kadar hayati öneme sahip olan 1/100 binlik 2020 çevre düzeni planının revize edilmesinde çok geç kalınmıştır.. Ancak bu planın revizesinde geç kalınmasının sorumlusu olarak yalnız Büyükşehir ve İl Özel İdaresini görmek de haksızlık olur..

Çünkü bu planın hangi kurum tarafından yapılacağı konusunda Bayındırlık İskan Bakanlığı ile Çevre ve Orman Bakanlığı arasında uzun yıllardan beri devam eden ve yargıya da taşınan bir yetki anlaşmazlığı süreci yaşandı.. Nihayet kısa bir süre önce bu anlaşmazlık ortadan kaldırılabildi ve Çevre Düzeni planlarının yapım yetkisi Çevre ve Orman Bakanlığına verildi. Daha sonra ise gerek Çevre ve Orman Bakanlığı gerekse Bayındırlık ve İskan Bakanlığı çevre düzeni planı yapma yetkilerini Büyükşehir sınırları içerisinde Büyükşehir Belediyesine, Büyükşehir sınırları dışındaki alanlarda ise Bursa İl Özel İdaresine devrettiklerini açıkladılar..

Şimdi gerek Büyükşehir Belediyesi gerekse Bursa İl Özel İdaresi hiç vakit geçirmeden kendi yetki alanlarındaki 1/100 bin ölçekli 2020 çevre düzeni planı revize çalışmalarına birbirleriyle ahenkli ve uyumlu bir çalışma ile başlamalıdırlar..

Şüphesiz bu planın hazırlanmasında her iki yerel yönetim birimimiz de, genel planlama ve şehircilik ilkelerini, mevcut planın temel tercih ve kararlarını, çevre kirliliğini, afet ve deprem risklerini, şeffaf ve katılımcı bir anlayışı kendilerine rehber yaparak çalışmalı rant hesaplarına hiçbir şekilde taviz vermemelidir..



Yazar : Ziya   Güney       Email : guneyziya@gmail.com