Mehmet Emin Tutan

Kooperatif Kanunu



Anayasamızın 171inci maddesi “Devlet, millî ekonominin yararlarını dikkate alarak, öncelikle üretimin artırılmasını ve tüketicinin korunmasını amaçlayan kooperatifçiliğin gelişmesini sağlayacak tedbirleri alır.” şeklinde ifadesiyle kooperatifçiliğin geliştirilmesinin önemini ortaya koymaktadır.

Türkiyede çeşitli alanlarda faaliyet gösteren 26 ayrı türde kooperatif vardır. Bu kooperatiflerin ortak sayısı 8,5 milyon civarındadır. Bu kooperatiflerin sayısı da 88 bin civarındadır. Mevcut kooperatiflere baktığımız zaman, yaklaşık 88 bin kooperatifin 60 bine yakını konut yapı kooperatifidir. Toplam kooperatif sayısının yüzde 71i yapı kooperatiflerine aittir. İkinci sırada, tarımsal kalkınma, tarım kredi, tarım satış kooperatifleri bulunmaktadır. Ayrıca, tüketim kooperatifleri, esnaf ve sanatkârlar kefalet kooperatifleri gibi birçok kooperatifler de bulunmaktadır.

Yapı kooperatifleri, temel kuruluş amacına uygun olarak, plânlı ve bilinçli olarak ele alındığında, kendi imkânlarıyla, bulunduğu bölgenin, konut, sanayi ve benzeri ihtiyaçlarının karşılanması ve başta inşaat sektörü olmak üzere ülke ekonomisine kazandırdığı ivme gibi birçok olumlu katkılar sağlamaktadır.

TBMM Genel Kurulu, “Kooperatifler Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısını” geçen hafta kabul etti. Öncelikle mevcut kanunlar ve getirilecek yeni düzenlemelerle toplumun kanayan yarası olan kooperatifçilik alanında bir iyiye gidiş olacaktır. Bugünkünden daha iyi seviyelere geleceği kesindir. Kısaca bu kanunun getirdikleri;

Kanuna göre yapı kooperatiflerinin denetimini yapmak ve gelişmesini sağlamak görevi Sanayi ve Ticaret Bakanlığından Bayındırlık ve İskan Bakanlığına devredilecek.

Esnaf ve kefalet kooperatifleri hariç, ortak sayısı 500den fazla olan kooperatiflerde, genel kurul toplantılarındaki yönetim ve denetim kurulu seçimleri gizli oy, açık tasnif yöntemiyle yapılacak.

Kat mülkiyetine geçerek dağılma aşamasına gelen kooperatiflerden ayrılan veya çıkarılan üyenin konutu ve iş yeri bu nedenle geri alınamayacak. Ancak bu kişiler, oluşabilecek tasfiye masraflarına katılacak.

Bayındırlık ve İskan Bakanlığı, mevcut personeli içinden “kooperatif denetmenleri” görevlendirecek.

Yapılan denetimlerde kooperatiflerin, kooperatif birliklerinin, kooperatif merkez birliklerinin ve Türkiye Milli Kooperatif Birliği ile bunların iştiraklerinin yönetim kurulu üyeleriyle üst düzey yöneticilerinden hukuka aykırı eylem ve işlemleri tespit edilenler, ilgili bakanlıkça tedbiren görevden alınabilecek. Bu durumda, ilgili bakanlık 1 yıl içinde olağanüstü genel kurul toplantısının yapılması için gerekli tedbirleri alacak.

Not: Haftalık makalelerimi www. mehmetemintutan. com adresinden de takip edebilirsiniz.



Yazar : Mehmet Emin   Tutan       Email : mtutan@gmail.com