Dr. Mevci Ergün

Tahrif edilmiş çekin bankaca ödenmesi



Çekte sahtecilik, senetteki imza veya beyanların görünüşte o imzayı atan ya da o beyanı yapan kimseye ait olmadığını ifade eder. Tahrifat ise, çekte mevcut bazı imza veya beyanların değiştirilmesi anlamında kullanılır. Bir çekte bulunması gereken yasal unsurların neler olduğu yasada belirtilmiştir (TTY m.644,692 ve 5941 s.Çek Y. m.2/7). Bunlardan zorunlu yasal unsurları içermeyen çek kambiyo senedi niteliğini taşımaz. Örneğin, çekin keşide tarihi üzerinde sürsaj dışında bir tahrifat yapılarak, 1.12.2009 yerine 3.03.2010 yazılması ya da çekin keşide tarihi üzerine kaza sonucu veya sair şekilde mürekkep dökülmesi tahrifat olarak kabul edilir.

Anlaşılacağı üzere, bütün unsurları tamam olan bir çeke, sonradan sahte unsur eklenemez. Çünkü unsurları tamam olan çek metnine, unsurlarla ilgili yapılacak her türlü ekleme, ancak tahrifat yapılması halinde gerçekleşebilir. Acaba bir çek metni (imza dahil) tahrif edildiği takdirde, çekte görülen ya da anlaşılabilen bu tahrifat itiraz olmasa bile, ibraz edene banka ödeme yapabilir mi?

İmzası inkar edilmeyen bir çekin tahrif edilmiş olması durumunda kambiyo senedi niteliği taşımaz. Bu belge alelade (adi) yazılı bir belge niteliğinde olup, yasa önünde yazılı delil başlangıcı olarak kabul edilmesi gerekir (HUMK m.292). Alacaklı (ibraz eden) elindeki bu kambiyo senedi (çek) niteliğini taşımayan adi yazılı belge ile muhatap bankaya başvurduğunda, banka bir ödeme yasağı bulunmadığı ve borçlu borçtan rücu etmediği sürece isterse belgeyi ibraz edene ödeme yapabilir. Ancak, böylesi bir durumda bankanın; Çekin karşılığının hesapta bulunmasına rağmen hamiline ödenmesinin geciktirilmesi,

Kanunen ödemekle yükümlü olduğu miktarın hamile ödenmesinin geciktirilmesi hallerinde, çek hamiline gecikme cezası ödenemeyeceği inancındayız (5941 s.Çek Y m.3/7).

Saygılarımla

Not: Değerli okuyucularımızın yeni yılını kutlar, esenlikler dilerim.



Yazar : Dr. Mevci   Ergün       Email : mevci@ekohaber.com.tr